‘ธุรกิจครอบครัวในตลาดหุ้นไทย: การเรียนรู้และการปรับตัว’
SET Note ฉบับที่ 13/2568 ‘ธุรกิจครอบครัวในตลาดหุ้นไทย: การเรียนรู้และการปรับตัว’
จากงานสัมมนาธุรกิจครอบครัว ครั้งที่ 3 ภายใต้ธีม Transforming Family Business `ปรับเพื่อรอด เปลี่ยนเพื่อไปต่อ พลิกอนาคตธุรกิจครอบครัวให้โตอย่างยั่งยืน`ที่จัดโดยตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยและพันธมิตร เมื่อวันที่ 26 กันยายน 2568 นั้น ได้เชิญผู้เชี่ยวชาญระดับนานาชาติ ผู้บริหาร และทายาทธุรกิจครอบครัวชั้นนำของไทยร่วมแลกเปลี่ยนประสบการณ์ พร้อมถอดบทเรียนการปรับเปลี่ยนธุรกิจเพื่อเติบโตอย่างยั่งยืน สามารถสรุปประเด็นที่น่าสนใจ ดังนี้
● Startup ทั่วโลกส่วนใหญ่ก่อตั้งจากสมาชิกครอบครัว โดยเฉพาะในประเทศไทยที่ 99.7% ของ startup ในประเทศไทยเริ่มต้นโดยครอบครัว มากกว่าค่าเฉลี่ยทั่วโลกที่อยู่ที่ 75% และมีผลการศึกษาที่ยืนยันว่า`การอยู่ในธุรกิจครอบครัวส่งผลให้สมาชิกครอบครัวอยากมีธุรกิจของตนเอง` และ`การที่พ่อแม่ทำธุรกิจจะมีอิทธิพลให้ลูกอยากเริ่มธุรกิจมากกว่าปัจจัยด้านอื่นๆ ยิ่งพ่อแม่ชื่นชอบในการประกอบการ ลูกยิ่งมีแนวโน้มที่จะชื่นชอบมากขึ้น และยิ่งเพิ่มขึ้นไปอีกหากในครอบครัวมีการสื่อสารกันอย่างมีประสิทธิภาพ`
● ลักษณะของการเป็นผู้ประกอบการ 5 ประการ คือ 1) เป็นผู้ลงมือทำโดยอาศัยทรัพยากรที่ตนมีอยู่ในขณะนั้น (Means on Hand) เรียนรู้จากการลงมือทำ และ 2) ต้องตัดสินใจยอมรับความเสี่ยงที่จะเกิดขึ้นจากการลงมือ (Affordable Loss) อีกทั้งยังต้องเป็น 3) มือประสานความร่วมมือ สามารถทำงานกับคนอื่นเมื่อไหร่ก็ได้อย่างไรก็ได้และจะมองหาคนมาช่วยในกิจการเสมอ (Collaboration) ที่สำคัญ 4) ต้องไม่กลัวไม่อายที่จะล้มเหลว (Embrace The Unexpected or Failure) และข้อสุดท้าย 5) ผู้ประกอบการไม่พยายามทำนายอนาคต แต่จะพยายามควบคุมอนาคต และมีกรอบความคิดว่า “ฉันสามารถควบคุมตลาดได้” (จากผลการศึกษาของ Sarasvathy, 2008)
● แก่นแท้ของผู้ประกอบการ (Entrepreneur) เทียบกับผู้บริหาร (Management) คือ ผู้ประกอบการลงมือเพื่อเรียนรู้ (Act in Order to Learn) ขณะที่ผู้บริหารเรียนรู้เพื่อลงมือ (Learn in Order to Act)
● ธุรกิจครอบครัวไทยให้ความสำคัญกับความโปร่งใส ยุติธรรม ปฏิบัติตามกติกาครอบครัวอย่างเคร่งครัด พยายามทำทุกอย่างให้เกิดความยุติธรรมของครอบครัวแต่ละสาย ปรับเปลี่ยนตามกฎระเบียบ และให้ความสำคัญกับความสามารถ
ผู้ร่วมเสวนาให้ข้อคิดที่น่าสนใจว่า ธุรกิจครอบครอบครัวควรมีโครงสร้างธุรกิจที่แยกธุรกิจและครอบครัวออกจากกันอย่างชัดเจน ควรมีการประชุมครอบครัวอย่างต่อเนื่องเพื่อ update การดำเนินงานทั้งหมดเพื่อให้สมาชิกครอบครัวรุ่นที่ดูแลเห็นภาพรวมและสามารถแลกเปลี่ยนความรู้ตลอดจนข้อเสนอแนะต่างๆ ได้ ที่สำคัญการเปิดใจคุยกัน ความยุติธรรมและความโปร่งใสเป็นเรื่องที่มีความสำคัญมาก และหากครอบครัวคุยกันเรียบร้อยทุกอย่างจะราบรื่น
อ่านบทความฉบับเต็ม >> SET Note 13/2568
10041
